Hipoteka (cz.2)

Dzisiejsze rozważania w dalszym ciągu dotyczyć będą hipoteki. W poprzednim wpisie wyjaśniłam czym jest hipoteka, jaki jest jej charakter, jak powstaje i co jest jej przedmiotem. W tym wpisie skupię się na wierzytelności właśnie w kontekście hipoteki, na treści hipoteki oraz na sposobach wygaśnięcia.

Hipoteka zasadniczo dotyczy istniejących wierzytelności pieniężnych, jednak może dotyczyć także wierzytelności przyszłych. Tych drugich tylko w przypadkach gdy chodzi o wierzytelność rzeczywiście prawdopodobną w kontekście określonego stosunku prawnego. Ponadto dotyczy tychże wierzytelności do określonej sumy pieniężnej, co oznacza, że konieczne jest określenie wysokości zabezpieczonej wierzytelności. Odbywa się to w umowie o ustanowienie hipoteki lub we wniosku o wpis hipoteki (w przypadku hipoteki przymusowej). W zakres zabezpieczenia hipotecznego wchodzą ponadto roszczenia o odsetki, przyznane koszty postępowania, inne roszczenia o świadczenia uboczne, jeśli wskazano je w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu do księgi wieczystej.

Co więcej hipoteka umowna może także zabezpieczać kilka wierzytelności z różnych stosunków prawnych przysługujących temu samemu wierzycielowi.

W tym przypadku mamy do czynienia z :

JEDNOŚCIĄ HIPOTEKI

 WIELOMA WIERZYTELNOŚCIAMI

TOŻSAMOŚCIĄ WIERZYCIELA

Możliwy jest także podział hipoteki, co należy oświadczyć właścicielowi nieruchomości.


Polskie prawo dopuszcza także możliwość zabezpieczenia hipoteką kilku wierzytelności, które przysługują różnym podmiotom, ale służą do realizacji tego samego celu.

Wówczas mamy do czynienia z :

 JEDNOŚCIĄ HIPOTEKI

   WIELOŚCIĄ WIERZYCIELI

  TOŻSAMOŚCIĄ PRZEDSIĘWZIĘCIA

Konieczne jest wówczas powołanie administratora hipoteki, który zajmuje się wykonywanie uprawnień oraz obowiązków wierzyciela hipotecznego we własnym imieniu ale na rachunek wierzycieli.


Ustawodawca przewiduje także możliwość podmiany hipoteki. Polega to na tym, że zabezpieczoną wierzytelność zastępuje się inna wierzytelnością tego samego wierzyciela w drodze umowy. Dla oświadczenia woli właściciela nieruchomości obciążonej wymagana jest forma aktu notarialnego.


Jaka jest treść hipoteki?

Hipoteka to konstrukcja prawna, która umożliwia zaspokojenie roszczeń wierzyciela z obciążonej nieruchomości. To uprawnienie nie jest jednak jednoznaczne z możliwością korzystania z nieruchomości, wierzyciel nie ma prawa posiadania przedmiotu hipoteki. Właściciel nieruchomości ma zaś niezmienne prawo rozporządzania rzeczą i może ją zbyć, jednak wierzyciel nadal może dochodzić zaspokojenia z przedmiotu hipoteki, czyli zbytej nieruchomości. Pozbawienie właściciela prawa właśności nieruchomości jest możliwe dopiero wtedy, gdy roszczenie wierzyciela nie zostanie zaspokojone i konieczna będzie egzekucja oraz pozbawienie prawa własności.


Jak wygasa hipoteka?

Hipoteka wygasa poprzez:

  • zrzeczenie się prawa,
  • konfuzję,
  • wygaśnięcie wierzytelności (chyba że z danego stosunku prawnego mogą powstać w przyszłości kolejne wierzytelności podlegające zabezpieczeniu),
  • wykonanie zobowiązania,
  • potrącenie,
  • odnowienie,
  • zwolnienie z długu,
  • wykreślenie z księgi wieczystej bez ważnej podstawy prawnej – po 10 latach,
  • złożenie zabezpieczonej kwoty do depozytu sądowego, zrzekając się uprawnienia do odebrania jej z powrotem w razie gdy wierzytelność zabezpieczona hipoteką jest wymagalna, a wierzyciel dopuszcza się zwłoki albo też zaspokojenie go napotyka trudności.

Hipoteka, która zabezpiecza kilka wierzytelności wygasa z chwilą wygaśnięcia ostatniej wierzytelności.

Właściciel nieruchomości może żądać zniesienia hipoteki, gdy od dnia wpisu hipoteki upłynęło dziesięć lat, a nie powstała wierzytelność hipoteczna, lecz nadal może powstać.

 

 

 

 

 

Podstawa prawna:
  1. Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece.
  2. Gniewek E., Prawo rzeczowe, Warszawa 2012

Dodaj komentarz