Służebności

Dzisiejszy wpis dotyczy zagadnienia służebności.

Jakie typy służebności wyróżniamy? Jakie pełnią funkcje? W jaki sposób dochodzi do ustanowienia służebności? Kto może tego żądać? Jaka jest treść służebności?

Odpowiedzi na te oraz inne pytania w dzisiejszym wpisie.

Zapraszam do lektury!

Zasadniczym pytaniem, na które należy odpowiedzieć na samym początku jest pytanie o znaczenie pojęcia służebności.

Czym jest służebność?

Jest to ograniczone prawo rzeczowe. Ogranicza prawa właśności celem podniesienia stopnia użyteczności innego gruntu. Wyróżnia się dwie grupy służebności:

  • gruntowe (związane z każdym właścicielem danej nieruchomości) oraz
  • osobiste (związanie z konkretną osobą).

Jak powstaje służebność?

  1. Podstawowym sposobem ustanowienia służebności jest zawarcie umowy między właścicielem nieruchomości władnącej i nieruchomości obciążonej. Prawo przewiduje dla tego typu umowy formę aktu notarialnego pod rygorem nieważności.
  2. Innym sposobem jest zasiedzenie służebności. W takiej sytuacji konieczne jest ustalenie tzw. posiadania służebności. Co więcej, do zasiedzenia służebności może prowadzić jedynie korzystanie z trwałego i widocznego urządzenia. Okres konieczny do zasiedzenia to 20 lat dla dobrej wiary i 30 lat dla złej wiary.
  3. Służebność może powstać w drodze orzeczenia sądowego.
  4. Wyjątkowo również na podstawie decyzji administracyjnej.

Wśród służebności gruntowych wyróżnia się służebność drogi koniecznej.

Jakie okoliczności uprawniają osobę do żądania ustanowienia tego typu służebności?

Brak ODPOWIEDNIEGO dostępu do drogi publicznej lub zabudowań gospodarczych.

Nie chodzi tutaj o całkowity brak dostępu, lecz taki, który uniemożliwia swobodny dostęp do drogi publicznych lub do zabudowań (może chodzić np. o takie usytuowanie wyjazdu na drogę publiczną, że korzystanie z niego stwarza zagrożenie).

Kto może żądać ustanowienia służebności drogi koniecznej?

Oczywiście właściciel nieruchomości, która nie ma odpowiedniego dostępu, ale także użytkownik wieczysty oraz posiadacz samoistny.

W jaki sposób dochodzi o ustanowienia służebności drogi koniecznej?

Roszczenie o ustanowienie służebności zostaje zaspokojone w drodze umowy lub orzeczenia sądu.

W jaki sposób wyznacza się drogę konieczną?

Po pierwsze należy uwzględnić potrzeby nieruchomości, która nie ma właściwego dostępu do drogi publicznej lub do innych budynków, a po drugie należy zrobić to w taki sposób, by droga stanowiła jak najmniejsze obciążenie gruntu, przez który ma przebiegać.

Czy właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zniesienia służebności?

Owszem, w sytuacji gdy na skutek zmiany stosunków służebność stała się dla niego uciążliwa, a nie jest niezbędna do korzystania z nieruchomości władnącej.

Jak wygasa służebność gruntowa?

Poprzez:

  1. zrzeczenie się prawa,
  2. konfuzję,
  3. niewykonywanie służebności przez 10 lat,
  4. orzeczenie sądu lub
  5. decyzję administracyjną.

Wśród służebności osobistych wyróżnia się służebność mieszkania. Polega ona na uprawnieniu do zamieszkiwania w budynku, który znajduje się na cudzej nieruchomości. W praktyce służebność mieszkania zawarta jest w treści prawa dożywocia.

Jak wygasa służebność osobista?

Na skutek śmierci uprawnionego.


Poza powyższą klasyfikacją znajduje się służebność przesyłu. Polega ona na obciążeniu nieruchomości na rzecz przedsiębiorcy, który planuje wybudować na gruncie urządzenie służące do przesyłania różnego rodzaju substancji, energii etc., lub jest właścicielem tych urządzeń. Dzięki służebności przesyłu ma prawa do ograniczonego korzystania z gruntu zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń.

Jak wygasa służebność przesyłu?

Z chwilą likwidacji przedsiębiorstwa.

Dodaj komentarz